نامگذاری جواهرات (The Nomenclature of Gems)

شاید برای شخص دیگری نیز جالب باشد:
Share

قدیمی ترین اسامی مربوط به کانی های جواهر که در کتب عهد قدیم یافت می شود مربوط به تمدن های یونان و روم باستان است.  در کتب پنجگانه تورات موسی مربوط به بیش از ۳۰۰۰ قبل و در کتاب مکاشفه حضرت یوحنا ( باب۲۱) مربوط به ۲۰۰۰ قبل اسامی گوهرهائی که امروزه نیز مورد استفاده گسترده دارند آمده که عنوان شد. که از این میان اسامی یونانی هنوز هم رایج می باشند. معنی اکثر واژه ها و اسامی قدیمی جواهرات با گذشت زمان فراموش شده و یا تغییر یافته و دیگر کاملاً مشخص نمی باشد.

اسامی اولیه نشانگر ویژگی های خاص سنگ جواهر بوده و در این رابطه می توان مثلا رنگ را مثال زد ( مانند واژه Prase، که رنگ سبز این سنگ را نشان می دهد)،  و یا مکان کشف سنگ گرانبها را( به طور مثال واژه “Agate” یا عقیق نام رودخانه ای است در سیسیل) و یا به مناسبت ویژگی منتسبی مانند ” صداقت ” در آمتیست.

نامگذاری های کانی های جواهر حدوداً از اوایل قرن حاضر به طریق علمی شروع شده و به دلیل کشف کانی های جدید اسامی جدیدی نیز می بایستی تعیین می شد که این نامگذاری بر اساس ویژگی خاص کانی به زبان لاتین یا یونانی و یا در رابطه با محل کشف آن یا نام فرد بخصوصی که در کشف و شناخت ومعرفی کانی مورد نظر دخالت داشته به عمل آمده است. اسامی کانی های جواهر که بر حسب محل استخراج آنها تعیین شده غالباً مورد اختلاف بوده و تلفظ این اسامی در زبان های مختلف متفاوت می باشد و حتی اغلب کمکی هم به  شناخت محل یافت کانی مورد نظر نمی کند. چنانکه مثلاً واژه  وزوویانیت (Vesuvianite ) که از اسم کوه Vesuvius در ایتالیا اقتباس شده و کانی آن عمدتاً در کانادا، ایالات متحده و روسیه یافت می شود. به همین علت نام ایدیوکراز(Idiocrase) که بیانگر شکل ظاهری بلور آن می باشد برای این کانی انتخاب شده و در نتیجه این کانی دارای دو نام می باشد. به همین ترتیب تعداد زیادی از کانی های جواهر با دو یا چند نام خوانده می شوند.

نکته جالب نام گذاری سنگ ها و کانی های گرانبها  در رابطه با اشخاص می باشد مثلا  گوهر کونزیت (Kunzite) که در سال ۱۹۰۲ یافت شد به احترام G.F.Kunz  جواهر شناس معروف نامگذاری شده. اما صرفاً اسامی کارشناسان ومحققان بر روی این کانی ها گذاشته نشده بلکه اسامی حکام یا سیاستمداران و اقتصاد دانان که هیچ گونه رابطه ای با کانی شناسی و یا زمین شناسی ندارند نیز بر روی این سنگ ها و کانی ها دیده می شود.

گوهر بسیار گرانبهای الکساندریت (Alexandrite) که یکی از زیباترین سنگ های جواهر جهان و به رنگ سبز زیبای زمرد (Green Fire) می باشد که شبها به رنگ قرمز یاقوت سرخ دیده می شود، به افتخار الکساندر سزار روسیه در سال ۱۸۳۰ میلادی نامیده شده.

علاوه بر اسامی علمی، اسامی اغفال کننده زیادی نیز برای جلب نظر خریدار بوسیله تجار بر روی کانی های گرانبها گذاشته شده است مخصوصاً استفاده از اسامی خارجی برای ترویج فروش کانی های جواهر در شرکت های بزرگ معمول می باشد. مثلاً، دو اسم جدید برای کانی های شناخته شده که به همین روش تعیین شده اند یکی مربوط به تانزانیت است که به نوع زویزیت آبی رنگ شفاف و جواهر گونه گفته می شود  که توسط Desouza  زمین شناس پرتغالی در سال های ۱۹۶۰ در تانزانیا کشف وتوسط کمپانی معروف تیفانی به جواهر دوستان جهان معرفی گردید. و دیگری ساوریت (Tsavorite) که خود یک نوع گارنت سبز کلسیم دار است و شباهت فراوانی به زمرد دارد.

برای جلوگیری از بی نظمی و سوء استفاده و همچنین جهت قراردادن اطلاعات صحیح در دست خریداران، دولت آلمان سال های قبل اقدام به انتشار اسامی استاندارد و قانونی کانی های گرانبها نموده و کشورهای دیگر نیز کم و بیش قوانین مشابهی وضع نموده اند. البته تنها بازاریابی و تشویق خریداران باعث نام گذاری های متنوع و ناصحیح نمی باشد. بلکه در بیشتر مواقع کمبود اطلاعات علمی در مورد کانی بخصوصی نیز سبب آن است.

                                                                                               

م کاسب

خانم کاسب فارغ التحصیل رشته مهندسی شیمی است. ایشان علاقه زیادی به کار با جواهرات و تحقیق در مورد خواص سنگ ها و فلزات گرانبها دارد. بدیهی است که تحقیق و پژوهش احتیاج به مطالعه بسیار دارد و اتفاقا کتابخوانی یکی از مهمترین فعالیت های ایشان در اوقات فراغت است.

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *